کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

صفحه اصلی / هفتمین کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

مدلسازی گشتاور خمشی شاخه های ممرز (Carpinus betulus L.) بر اساس طول و قطر در جنگل آموزشی-پژوهشی دارابکلا

نویسندگان :

بهناز عسکری¹ مهران نصیری²

1- دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری 2- دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری

کلمات کلیدی :

ممرز،گشتاور خمشی،بیومکانیک درخت،طول شاخه

چکیده :

گونه ممرز (Carpinus betulus L.) به عنوان یکی از گونههای اصلی و جنگلساز در جنگلهای هیرکانی از جمله جنگل آموزشی-پژوهشی دارابکلا، نقش مهمی در ساختار و عملکرد این اکوسیستم ایفا میکند. آگاهی از خصوصیات بیومکانیکی این گونه برای مدیریت پایدار جنگل و ارزیابی ریسک شکست شاخهها در برابر بارهای مکانیکی ضروری است. این پژوهش با هدف تعیین رابطه بین مشخصات هندسی شاخههای ممرز (طول و قطر) و گشتاور خمشی تولید شده توسط آن ها در محل اتصال به تنه در جنگل دارابکلا انجام شد. تعداد 30 نمونه شاخه از درختان ممرز در طبقات قطری مختلف انتخاب و پارامترهای طول، قطر در مبدأ، قطر در انتها، زاویه اتصال و وزن تر آنها اندازهگیری شد. گشتاور خمشی هر شاخه با استفاده از روابط استاتیکی محاسبه گردید. نتایج نشان داد که قطر شاخه در مبدأ بالاترین همبستگی را با گشتاور تولیدی دارد (R² = 0.89) و رابطه توانی با توان 2.91 بین این دو پارامتر برقرار است. طول شاخه نیز همبستگی معنیداری با گشتاور نشان داد (R² = 0.68)، اما ضریب تبیین کمتری نسبت به قطر داشت. رابطه رگرسیونی چندمتغیره به دست آمده (M = 0.031 × D^2.91 × sinθ) میتواند برای برآورد سریع بار مکانیکی شاخههای ممرز در عملیات میدانی مورد استفاده قرار گیرد. یافتههای این تحقیق برای ارزیابی پایداری درختان ممرز در برابر شکست شاخه در جنگل دارابکلا کاربرد عملی دارد.