کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

صفحه اصلی / پنجمین کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

کاهش آلایندگی زیست محیطی پسماند گِلِ قرمز حاصل از فرآوری بوکسیت: خنثی سازی و ایجاد ارزش افزوده

نویسندگان :

اسلام کاشی¹ راضیه حبیب پور²

1- سازمان پژوهش های علمی و صنعتی ایران 2- سازمان پژوهش های علمی و صنعتی ایران

کلمات کلیدی :

پسماند گل قرمز،عناصر باارزش،سولفاته-برشته کردن،خنثی سازی

چکیده :

طی فرآیند بایر جهت تولید آلومینا از بوکسیت، حدود %40-35 از بوکسیت به کار رفته به صورت پسماند گل قرمز شدیداً قلیایی (5/12-10=pH) درمی آید که حاوی %40-15 فاز جامد در حجم است و بواسطه قلیایی بودن به عنوان یک ماده سمی شناخته می شود. به دلیل وجود برخی از فلزات با ارزش به خصوص عناصر نادر خاکی در گل قرمز، استفاده از آن به منظور استحصال این عناصر منجر به ایجاد ارزش افزوده در فرایند تولید آلومینا خواهد گردید. همچنین توجه به خنثی سازی این پسماند در کنار استحصال عناصر باارزش، مدیریت ذخیره و استفاده از آن را در صنایع دیگر امکانپذیر می سازد. در این کار تحقیقاتی، روش های هیدرومتالوژی و پیرومتالوژی جهت استخراج فلزات باارزش و خنثی سازی پسماند، به کار گرفته شد. بر این اساس و با بهره گیری از هر دو گروه فرآیندی، سعی بر دست یابی به بیشترین میزان استحصال فلزات باارزش در کنار کمترین میزان استحصال فلزات مزاحم بخصوص آهن شد. بدین منظور مجموعه فرآیند سولفاته-برشته کردن-لیچینگ-رسوبدهی مورد استفاده قرار گرفت. بر اساس نتایج به دست آمده، با بهینه سازی عواملی همچون مقدار آب و اسید سولفوریک، دمای کوره، مدت زمان برشته شدن و نسبت S/L در عملیات لیچینگ و مدت زمان لیچینگ، جداسازی انتخابی عناصر نادر خاکی میسر شد. میزان استحصال عناصر باارزش با توجه به آنالیز محلول لیچ، %7/73 گزارش شد. این درحالی بود که تنها %6/0 از آهن در محلول یافت شد. همچنین شرایط بهینه شده به کار برده شده تا پایان فرایند، منجر به کاهش pH گل قرمز گردیده به گونه ای که pH گل قرمز باقیمانده به 8 کاهش می یابد.