کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

صفحه اصلی / هفتمین کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

تهیه نقشه کاربری اراضی شهرستان ماکو با استفاده از شاخصهای طیفی و الگوریتم ماشین بردار پشتیبان (SVM) مبتنی بر تصویر لندست 8

نویسندگان :

رضا عیسی زاده¹

1- دانشگاه زنجان

کلمات کلیدی :

کاربری اراضی،ماشین بردار پشتیبان،شاخصهای طیفی،لندست 8،شهرستان ماکو

چکیده :

پایش و تفکیک کاربریهای اراضی در مناطق مرزی و نیمهخشک همچون شهرستان ماکو، بهدلیل پراکندگی سکونتگاهها و تشابه طیفی پدیدهها، از اهمیت بالایی در مدیریت بهینه اراضی برخوردار است. در این پژوهش، نقشه کاربری اراضی شهرستان ماکو با استفاده از تصویر ماهوارهای لندست 8 (بازتابندگی سطحی، تاریخ 23 نوامبر 2025) و الگوریتم طبقهبندی نظارتشده ماشین بردار پشتیبان (SVM) در چهار کلاس ساختوساز، پوشش گیاهی، آب و زمین بایر تهیه شد. برای بهبود صحت طبقهبندی و کاهش اختلاط کلاسها، چهار شاخص طیفی شامل SAVI، MNDWI، DBSI و UI بهعنوان باندهای کمکی در کنار باندهای اصلی به مدل معرفی شدند. ارزیابی دقت بر مبنای 500 نمونه تعلیمی تصادفی و ماتریس خطا، حاکی از دقت کلی 89 درصد برای نقشه نهایی بود. تحلیل ماتریس خطا نشان داد که بیشترین تداخل بین کلاسهای «ساختوساز» و «زمین بایر» رخ داده است که عمدتاً ناشی از بافت روستایی با مصالح بومی و کمتراکم و در نتیجه تشابه بازتابندگی این دو عارضه میباشد. نتایج حاکی از آن است که اراضی بایر با 92.77 درصد از مساحت کل منطقه (1916 کیلومترمربع) طبقه غالب بوده و کاربریهای پوشش گیاهی، ساختوساز و پهنههای آبی بهترتیب 5.25، 1.63 و 0.36 درصد از مساحت منطقه را به خود اختصاص دادهاند. نقشه تولیدشده میتواند بهعنوان یک ابزار پایه در برنامهریزیهای محیطی و آمایش سرزمین شهرستان ماکو مورد استفاده قرار گیرد.