کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

صفحه اصلی / هفتمین کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

بررسی اثرات استرس شغلی و تعادل کار- زندگی بر رفتار ایمنی کارکنان آتشنشانی شهرستان یزد با نقش میانجی تاب آوری

نویسندگان :

سعید فتاحی¹ علی صدری اصفهانی² محمدعلی قوه ندوشن³

1- دانشگاه علم و هنر یزد 2- ، دانشگاه علم و هنر یزد 3- ، دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد

کلمات کلیدی :

استرس شغلی،تعادل کار-زندگی،رفتار ایمنی،تابآوری،آتشنشانان

چکیده :

در محیطهای پرریسک مانند ایستگاههای آتشنشانی، رفتار ایمنی کارکنان نقشی حیاتی در کاهش حوادث و حفظ جان نیروها دارد. این تحقیق با هدف بررسی اثرات استرس شغلی و تعادل کار- زندگی بر رفتار ایمنی کارکنان آتشنشانی شهرستان یزد با نقش میانجی تاب آوری انجام شده است. روش تحقیق حاضر، همبستگی از نوع معادلات ساختاری بود. جامعه آماری را کارکنان آتشنشانی شهرستان یزد بخش عملیات تشکیل دادند (180 نفر) و حجم نمونه (بر اساس روش نمونه گیری در پژوهش های معادلات ساختاری) 140 نفر در نظر گرفته شد که با روش نمونه گیری تصادفی ساده انتخاب شدند. ابزارهای مورد استفاده شامل 1. پرسشنامه استرس شغلی مؤسسه سلامت و ایمنی انگلستان (1990)، 2. پرسشنامه تعادل کار و زندگی (یو و همکاران،  2022)، 3. چکلیست رفتار ایمنی ویژهی کارکنان آتشنشانی (حکم آبادی، 1401) و 4.پرسشنامه تابآوری (کانر و دیویدسون، 2003) بود. تجزیه و تحلیل داده های به دست آمده از پرسشنامه ها، با نرم افزار spss نسخه 24 و نرم افزار PLS و روش معادلات ساختاری انجام گرفت. نتایج بر طبق نتایج آزمون Sobel و سطح معناداری  (p = 0.010) نشان داد، اثر غیرمستقیم استرس شغلی بر رفتار ایمنی از طریق تابآوری با ضریب مسیر 401/0- معنادار بود؛ و با سطح معناداری  (p = 0.004)نیز اثر غیرمستقیم تعادل کار-زندگی بر رفتار ایمنی از طریق تابآوری با ضریب مسیر 357/0 معنادار بود. بنابراین ارتقای تابآوری روانشناختی میتواند بهعنوان راهبردی مؤثر در کاهش پیامدهای منفی استرس و بهبود رفتارهای ایمن مورد استفاده قرار گیرد. یافتههای این پژوهش مبنایی برای طراحی برنامههای آموزشی، سیاستهای منابع انسانی و مداخلات سازمانی در حوزهی آتشنشانی فراهم میآورد.