کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

صفحه اصلی / چهارمین کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

پیامدهای ‌پروژه‌های احیاء اکولوژیک بر ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی خاک (مورد مطالعه: حوزه دهگین – هرمزگان)

نویسندگان :

عاطفه عرفانی¹ یحیی اسماعیل پور² حمید غلامی³

1- دانشگاه هرمزگان 2- دانشگاه هرمزگان 3- دانشگاه هرمزگان

کلمات کلیدی :

پروژههای احیاء،خاک،حوزه معرف و زوجی دهگین،خصوصیات فیزیکوشیمیایی خاک

چکیده :

اکوسیستمها به دلیل اختلالات طبیعی و انسانی، تغییرات آب و هوا و تغییر کاربری زمینها در معرض خطر تخریب مداوم هستند. اجرا و توسعة پروژههای احیاء و بازسازی خاک یکی از مهمترین اقدامات برای بازسازی منابعطبیعی به شمار می‌روند. از آنجا که در صورت انجام پروژه‌های احیاء و مدیریت منابع طبیعی به شیوه نادرست، رخداد پیامدهای منفی در شاخص‌های پوششگیاهی و خاک و تخریب اکوسیستم دور از انتظار نخواهد بود؛ توجه به ارزیابی کارایی این پروژه‌ها بسیار مهم است. در پژوهش پیش رو، اثر پروژههای احیاء و بازسازی خاک بر ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی خاک در حوزه معرف و زوجی دهگین رودان واقع در استان هرمزگان مورد بررسی قرار گرفت. در این راستا نمونهبرداری به روش سیستماتیک-تصادفی از سه تیپ اراضی دامنه، آبراهه و رسوب پشت سد و بندها انجام شد، در دامنهها برخی از نمونهها از خاک زیراشکوب درختان و درختچهها و برخی نمونهها از مناطق بین گیاهان برداشت شد. پس از آنالیز آزمایشگاهی تجزیه و تحلیل دادهها در نرم افزارSPSS22 صورت گرفت. نتایج نشان داد بافت خاک در مناطق نمونه‌برداری از نظر مقدار شن و سیلت در سطح 1 درصد تفاوت معنیدار وجود داشته اما مقدار رس از نظر آماری یکسان بوده است. تفاوت مشاهده شده در مقدار سدیم، پتاسیم و هدایت الکتریکی خاک در سطح 1 درصد تفاوت معنیدار و همراه با بهبود این ویژگی‌ها در رسوبات پشت سد و بندها بود. در مقدار سایر عناصر نظیر کلسیم، pH، ماده آلی، فسفر و آهک تفاوت معنیداری دیده نشد. نتایج نشان میدهد تأثیر پروژه‌های احیاء بیولوژیک بر ویژگی‌های خاک احتمالا بدلیل اقلیم خشک منطقه روند بطئی و آرام داشته و علیرغم مشاهده تغییرات پوشش گیاهی، متغیرهای مربوط به خاک از حساسیت کمتری برخوردارند.