کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

صفحه اصلی / هفتمین کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

شهرهای اسفنجی: راهکاری نوین برای مدیریت آب و پایداری محیط زیست در سکونتگاههای انسانی

نویسندگان :

حسین جوینی¹

1- دانشکده محیط زیست دانشکاه تهران

کلمات کلیدی :

شهر اسفنجی،سکونتگاه انسانی،تابآوری شهری،مدیریت منابع آب،توسعه پایدار،تغییر اقلیم

چکیده :

رشد سریع شهرنشینی، افزایش سطوح نفوذناپذیر، تغییرات اقلیمی، کمبود آب و شدتیافتن بارشهای ناگهانی، سکونتگاههای انسانی را با چالشهایی مانند سیلاب شهری، افت کیفیت محیط، کاهش تابآوری و فشار بر منابع آب روبهرو کرده است. در پاسخ به این مسائل، مفهوم شهر اسفنجی بهعنوان رویکردی نوین در برنامهریزی شهری و مدیریت آبهای سطحی مطرح شده است. شهر اسفنجی تلاش میکند آب باران را بهجای دفع سریع، جذب، ذخیره، تصفیه و دوباره استفاده کند. این مقاله با روش مروری، مفهوم شهر اسفنجی، اصول، ابزارها، ابعاد اجتماعی، اقتصادی، زیستمحیطی و مدیریتی آن و ارتباط آن با پایداری سکونتگاههای انسانی را بررسی میکند. نتایج نشان میدهد که شهر اسفنجی میتواند با بهرهگیری از زیرساخت سبز، فضاهای نفوذپذیر، بام سبز، باغچه بارانی، پارکهای سیلابپذیر و راهکارهای مبتنی بر طبیعت، نقش مهمی در کاهش سیلاب، افزایش تابآوری، بهبود کیفیت زندگی و سازگاری سکونتگاهها با تغییر اقلیم داشته باشد.