کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

صفحه اصلی / هفتمین کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

آینده انرژیهای تجدیدپذیر و نقش HSE در تحقق اهداف توسعه پایدار

نویسندگان :

امیر لشگری¹ احسان سرامی²

1- دانشگاه آزاد اسلامی کرج 2- دانشگاه آزاد اسلامی کرج

کلمات کلیدی :

انرژیهای تجدیدپذیر،HSE،اهداف توسعه پایدار،اقتصاد چرخشی،اجازه اجتماعی برای عمل،مدیریت ریسک

چکیده :

گذار از سوختهای فسیلی به انرژیهای تجدیدپذیر، راهبردی حیاتی برای مقابله با تغییرات اقلیمی و تحقق اهداف توسعه پایدار محسوب میشود. با این حال، تجربیات میدانی و ادبیات پژوهشی نشان میدهند که این فناوریها در چرخه عمر خود (از استخراج مواد اولیه تا ساخت، بهرهبرداری و پایان عمر) با چالشهای پیچیدهای در حوزه ایمنی، بهداشت و محیطزیست (HSE) روبرو هستند. نادیده گرفتن این ابعاد میتواند منجر به پایداری کاذب شود؛ وضعیتی که در آن کاهش انتشار کربن با هزینههای سنگین زیستمحیطی (نظیر تخریب زیستگاهها، مدیریت ناکارآمد پسماند پنلها و پرههای توربین)، ریسکهای ایمنی (مانند کار در ارتفاع، شوک الکتریکی و شرایط محیطی سخت) همراه میگردد. این مقاله با رویکرد توصیفی-تحلیلی و با بهرهگیری از جدیدترین منابع معتبر بینالمللی، نقش راهبردی HSE را در تحقق اهداف توسعه پایدار بررسی میکند. یافتهها نشان میدهد که HSE نه یک هزینه اضافی، بلکه یک متغیر میانجی حیاتی است که از سه مکانیسم اصلی به پایداری کمک میکند: (1) کاهش ریسکهای عملیاتی و افزایش بهرهوری اقتصادی، (2) کسب اجازه اجتماعی برای عمل از طریق رعایت حقوق و سلامت جوامع محلی، (3) حفاظت از اکوسیستمها و تنوع زیستی با اجرای ارزیابی اثرات زیستمحیطی و اقتصاد چرخشی. در نهایت، مقاله با تأکید بر آیندهپژوهی، همگرایی فناوریهای دیجیتال (هوش مصنوعی، اینترنت اشیاء، دوقلوهای دیجیتال) با سیستمهای HSE را به عنوان چشمانداز پیشِ رو معرفی میکند و پیشنهادهایی در سطوح سیاستی (تدوین استانداردهای ملی)، مدیریتی (ادغام HSE در طراحی) و فنی (توسعه فناوریهای بازیافت) ارائه میدهد.