کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

صفحه اصلی / ششمین کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

پارامترهای محیط زیستی یا فعالیت های انسانی کدام یک بیشترین تاثیر را بر غلظت متان اتمسفری ایران دارند؟

نویسندگان :

سید محسن موسوی¹ نغمه مبرقعی دینان²

1- دانشگاه شهید بهشتی 2- دانشگاه شهید بهشتی

کلمات کلیدی :

متان،تغییرات اقلیمی،انتشار گازهای گلخانه ای،گرمایش جهانی،ایران

چکیده :

اگر زمین را به عنوان یک سیستم در نظر بگیریم، می‌توان منابعی برای ورود و خروج کربن به آن شناسایی کرد. منابع ورودی کربن شامل تنفس گیاهان، تنفس خاک، مصرف سوخت‌های فسیلی و تغییر کاربری زمین هستند. از سوی دیگر، منابع خروجی کربن شامل جذب کربن توسط اقیانوس‌ها، انتشار آن در اتمسفر و جذب آن از طریق فتوسنتز گیاهان می‌باشد. این تبادل کربن بین منابع ورودی و خروجی باعث ایجاد چرخه کربن می‌شود. این مطالعه به بررسی نقش متغیرهای مختلف محیط زیستی و انسانی بر الگوهای فضایی غلظت متان (XCH4) در اتمسفر ایران پرداخته است. با استفاده از تکنیک اهمیت جایگشتی (PI)، تأثیر نسبی عوامل مانند پوشش گیاهی، انتشار CH4 انسانی، دمای سطح زمین، بارش و سرعت باد بر توزیع فضایی XCH4 ارزیابی شد. نتایج نشان داد که دمای سطح زمین، سرعت باد، رطوبت خاک و پوشش گیاهی از مهمترین عوامل تأثیرگذار بر XCH4 هستند، در حالی که انتشار CH4 انسانی نقش کمتری دارد. در شش ماه اول سال (زمستان و بهار)، دمای سطح زمین، رطوبت خاک، سرعت باد، پوشش گیاهی و انتشار CH4 انسانی به ترتیب مهمترین عوامل بودند. در شش ماه دوم سال (تابستان و پاییز)، ترتیب عبارت بود از: دمای سطح زمین، سرعت باد، پوشش گیاهی، رطوبت خاک و انتشار CH4 انسانی.این نتایج بر اهمیت فرآیندهای هواشناسی و اکوسیستمی در تنظیم مقدار و الگوهای فضایی XCH4 تأکید می‌کنند. علی‌رغم افزایش انتشار CH4 انسانی، اثرات فضایی آن در مقیاس‌های بزرگ تحت تأثیر کنترل‌های طبیعی محیطی قرار گرفته است. این مطالعه ضرورت درک عمیق‌تر از فرآیندهای طبیعی و دینامیک فصلی آن‌ها را برای مدیریت و کاهش انتشار CH4 برجسته می‌سازد.