کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

صفحه اصلی / هفتمین کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

مدیریت محیط زیست در صنایع و معادن

نویسندگان :

محمدکیا کیانیان¹ شهرزاد تبیانیان²

1- دانشگاه سمنان 2- دانشگاه منابع طبیعی گرگان

کلمات کلیدی :

مدیریت محیط زیست،معدن سبز،ارزیابی اثرات زیست‌محیطی،اقتصاد مقاومتی،توسعه پایدار

چکیده :

با توجه به رشد جمعیت، محدودیت منابع طبیعی و تأکید بر اقتصاد مقاومتی در ایران، توسعه معادن و صنایع معدنی به عنوان یک فرصت راهبردی مطرح است. با این حال، این فعالیت‌ها با چالش‌های زیست‌محیطی جدی نظیر تخریب اراضی، آلودگی آب و خاک، انتشار گازهای گلخانه‌ای و تولید پسماندهای سمی همراه هستند. هدف این پژوهش، بررسی جامع مؤلفه‌های مدیریت محیط زیست در صنایع و معادن به منظور کاهش آثار منفی و حرکت به سوی توسعه پایدار است. این تحقیق به روش مروری و کتابخانه‌ای انجام شده و با مطالعه منابع علمی معتبر داخلی، مؤلفه‌های کلیدی مدیریت زیست‌محیطی استخراج و تحلیل شده است. نتایج نشان می‌دهد، مدیریت محیط زیست شامل هشت مؤلفه اصلی ارزیابی اثرات زیست‌محیطی، مدیریت، کنترل آلودگی هوا ، مدیریت منابع آب و فاضلاب، احیای اراضی معدن‌کاوی شده، مدیریت انرژی و انتشار گازهای گلخانه‌ای، آموزش و مشارکت کارکنان و جوامع محلی و پاسخ به شرایط اضطراری است. فقدان هر یک از این حلقه‌ها، پایداری کل سیستم را به خطر می‌اندازد. در شرایط تحریم و اقتصاد مقاومتی، توسعه معادن بدون مدیریت یکپارچه و پیشگیرانه زیست‌محیطی، نه تنها یک فرصت اقتصادی نیست، بلکه تهدیدی جبران‌ناپذیر برای منابع طبیعی و سلامت جامعه محسوب می‌شود و گذار به سمت «معدن سبز» و «صنعت پاک» یک الزام انکارناپذیر است. در پایان، الزام به انتشار گزارش سالانه پایداری با تأیید حسابرس مستقل، ایجاد سامانه یکپارچه پایش ماهواره‌ای و آنلاین آلاینده‌ها، و تشکیل صندوق جبران خسارت زیست‌محیطی با مشارکت خود صنایع، به عنوان مهم‌ترین راهکارهای اجرایی ارائه شده است.